پرونده تیرگان، نمدمالی و لالاییهای مادرانه در اجلاس هفته دوم آذرماه در اجلاس یونسکو به رای گذاشته میشود.
به گزارش اطلاعات، سه پرونده مشترک ایران با کشورهای همسایه و آسیای مرکزی که شامل پرونده تیرگان (آئین پاسداشت آب و باران)، هنر سنتی نمدمالی و سنت گهواره و لالایی خوانی است در نشست آذرماه کمیته بین دولی پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس یونسکو چین به رای گذاشته میشود.
علیرضا ایزدی،رئیس مرکز ثبت و حریم آثار تاریخی وزارت میراث فرهنگی با تاکید براینکه ایران این بار با سه پرونده مشترک با ارمنستان، تاجیکستان، ترکمنستان و چند کشور آسیای مرکزی و قفقاز به نشست یونسکو میرود، افزود: بیستویکمین نشست کمیته بیندولتی پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس یونسکو درحالی از ۹ تا ۱۴ آذرماه در شهر شیامن چین برگزار میشود و سه پرونده مشترک ایران در این نشست بررسی خواهد شد که هرکدام از این پروندهها بخشی از حافظه فرهنگی و شیوه زندگی جوامع منطقه را بازتاب میدهند.
او با اشاره به محدودیت تعداد پروندههایی که هر سال در یونسکو امکان بررسی پیدا میکنند، توضیح داد: براساس ضوابط کنوانسیون ۲۰۰۳، تعداد پروندههای قابل بررسی محدود است و کشورها براساس اولویتهایی که کمیته تعیین میکند، امکان قرار گرفتن پروندههای خود در دستور کار را پیدا میکنند. در این شرایط، همکاری چند کشور برای تهیه پروندههای مشترک اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
پیوند ایران و ارمنستان در پاسداشت آب و باران
نخستین پرونده مشترک ایران و ارمنستان به آئین پاسداشت آب و باران اختصاص دارد. این پرونده در اسناد یونسکو با عنوان «سنت پاسداشت آب و باران؛ تیرگان/وارداوار» معرفی شده است.
علیرضا ایزدی با اشاره به همکاری دو کشور ایران و ارمنستان برای تهیه این پرونده گفت:«تیرگان»در فرهنگ ایرانی با آب، باران و آئینهای شادی و نیایش پیوند دارد و «وارداوار» نیز از جشنهای شناخته شده ارمنستان است که آب و قداست آن در برگزاری آئینهای ویژه این جشن جایگاه ویژهای دارد. او گفت: این پرونده از آن جهت اهمیت دارد که آب را نه فقط به عنوان یک عنصر طبیعی، بلکه بهعنوان بخشی از حافظه فرهنگی، باورها و آئینهای جوامع معرفی میکند. عنصری که در سرزمینهای خشک و نیمه خشک منطقه، همواره با زندگی، معیشت و مناسبات اجتماعی مردم پیوند داشته است.
نمدمالی هنر مشترک هشت کشور
دومین پرونده ایران به هنر سنتی نمدمالی اختصاص دارد. مهارت نمدمالی در گستره وسیعی از جغرافیای ایران و آسیای مرکزی و قفقاز رواج داشته و این مهارت نسل به نسل منتقل شده است.
در این پرونده ایران به همراه جمهوری آذربایجان، قزاقستان، قرقیزستان، مغولستان، تاجیکستان، ترکیه و ازبکستان، هنر سنتی نمدمالی را برای ثبت در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو معرفی کرده است.
لالایی،میراثی عاطفی و فرهنگی میان نسلها
سومین پرونده ایران در نشست آذرماه یونسکو به سنت «گهواره و لالاییخوانی»اختصاص دارد. این سنت برخلاف بسیاری از پروندههای ثبت جهانی البته یک مهارت تولیدی یا مهارت در معماری نیست بلکه به تجربه مشترک خانوادهها و انتقال عاطفی و فرهنگی میان نسلها مرتبط است.
ایزدی گفت: ایران این پرونده را بهصورت مشترک با تاجیکستان و ترکمنستان ارائه کرد و در این سنت، گهواره، شیوههای خواباندن و آرام کردن نوزاد و آوازهای مادرانه، بخشی از فرهنگ شفاهی و حافظه جمعی جوامع هستند.
این مقام مسئول در حوزه ثبت و حریم وزارت میراث فرهنگی، این پرونده را مرتبط با حافظه جمعی جوامع انسانی اعلام کرد و گفت: ثبت جهانی سنت گهواره و لالاییخوانی با مشارکت تاجیکستان و ترکمنستان در یونسکو و اجلاس کنوانسیون میراث ناملموس دنبال میشود.
شما چه نظری دارید؟